Heddiw mae Theatr Clwyd yn cyhoeddi ei Hawduron Preswyl a’i Chwmnïau Preswyl ar gyfer 2020, fel rhan o Raglen Datblygiad Creadigol TYFU|GROW. Mae cyfnodau preswyl i awduron wedi cael eu dyfarnu i Hannah Daniel, Katie Elin-Salt, Jennifer Lunn, Wyn Mason, Lisa Parry, a Kristian Phillips. Mae cyfnodau preswyl i gwmnïau wedi cael eu dyfarnu i Archipelago, Francesca Goodridge a Dan Lloyd, PRIDD, a Signdance Collective.

Bydd chwe Awdur Preswyl 2020 yn gysylltiedig â chynyrchiadau mewnol Theatr Clwyd, sef Milky Peaks, For The Grace of You Go I, a Project Hush, gyda dau awdur yn gysylltiedig â phob cynhyrchiad. Mae’r cyfnod preswyl yn gyfle i awduron feithrin perthynas gyda chwmni pob cynhyrchiad a gyda thîm Theatr Clwyd, i dreulio amser yn arsylwi ymarferion ac yn datblygu syniadau mewn amgylchedd cefnogol. Cefnogir rhaglen yr awduron gan Lyfrgell Gladstone ac yn ystafelloedd hardd yr adeilad hwnnw fydd y dramodwyr yn aros yn ystod eu cyfnod yng Ngogledd Cymru.   

Mae’r cyfnodau preswyl i Gwmnïau’n cynnwys hyd at 2 wythnos o ofod ymarfer, swyddfa, cefnogaeth un i un gan dimau Cynhyrchu a Rhaglennu, Ymgysylltu Creadigol, Cyfathrebu a Rhoi, Cynhyrchu a Chyllid Theatr Clwyd, cefnogaeth gyda cheisiadau cyllido, a chyfle i rannu gwaith sydd ar y gweill ar ddiwedd pob cyfnod preswyl.           

Dywedodd Tamara Harvey, Cyfarwyddwr Artistig Theatr Clwyd heddiw: “Mae rhai o’r gweithiau mwyaf cyffrous rydyn ni wedi’u cynhyrchu wedi cael eu cyflwyno i ni drwy raglen TYFU|GROW, gan gynnwys y cynhyrchiad gwych Milky Peaks, sy’n cael ei premiere yn Theatr Clwyd y gwanwyn yma. Mae’n wefreiddiol cael rhannu ein cartref ni gydag awduron a chwmnïau newydd fel eu bod yn cael cynnig syniadau a’n herio ni gyda straeon newydd a ffyrdd newydd o’u hadrodd nhw. Rydw i’n edrych ymlaen yn fawr at ffurfio perthynas gyda’r artistiaid gwych yma yn ystod y flwyddyn sydd i ddod.”

AWDURON PRESWYL

Mewn cysylltiad â Milky Peaks gan Seiriol Davies ac wedi’i dyfeisio gan Seiriol Davies, Matthew Blake a Dylan Townley, 10-21 Mawrth

Katie Elin-Salt

Mae Elin-Salt yn actor ac awdur o Ben-y-bont ar Ogwr, De Cymru. Mae ei drama gyntaf, Sprinkles, yn cael ei datblygu ar hyn o bryd ochr yn ochr â Dirty Protest. Mae hi hefyd yn aelod o Grŵp Awduron Newydd y Royal Court ac awduron benywaidd Cymreig Chippy Lane. Mae ei rhannau’n actio ar lwyfan yn cynnwys sawl cynhyrchiad yn Theatr Clwyd, gan gynnwys tymor Roundabout Paines Plough, Educating Rita, a Jack and the Beanstalk.

Lisa Parry

Dramodydd yn gweithio yng Nghaerdydd yw Parry. Cyrhaeddodd ei drama The Merthyr Stigmatist y rhestr fer yn ddiweddar ar gyfer Gwobr Dramodwyr Gwleidyddol Theatre Uncut a bydd yn cael ei llwyfannu yn Theatr y Sherman ym mis Hydref 2020. Mae ei gwaith ysgrifennu arall yn cynnwys 2023. Mae ei gwaith wedi cael ei lwyfannu gan gwmnïau ysgrifennu newydd blaenllaw yn y DU ac UDA, gan gynnwys Dirty Protest, The Miniaturists a PopUp Theatrics, ac mae hefyd wedi cael ei gynhyrchu yn y Barbican, The Other Room, Canolfan Mileniwm Cymru a TACT Studio (Broadway, NYC), The Arches, Bridewell Theatre Llundain a Martin E Segal Theatre (NYC) ymhlith lleoliadau eraill. Yn 2016, cydsylfaenodd Parry Illumine Theatre Company gyda’r cyfarwyddwr Zoë Waterman. Cydsylfaenodd Agent 160 Theatre Company yn 2012 a chynhyrchu gwaith gan ddramodwyr benywaidd o bob cwr o’r DU.

Mewn cysylltiad â For the Grace of You Go I gan Alan Harris, 6 – 17 Ebrill

Jennifer Lunn

Cyrhaeddodd drama lawn gyntaf Lunn, Es and Flo, restr fer Gwobr Verity Bargate a rhestr hir Gwobr Bruntwood yn 2017, a chafodd ei chomisiynu gan Ganolfan Mileniwm Cymru. Mae ei gwaith ysgrifennu arall yn cynnwys Diaries of a Miserable Unicorn (taith yn y DU), Dining with Copernicus (The Lab Collective a Polish Cultural Institute), Belief, Lockdown (The Other Room), ac Imagine, Clash of the Cosmos (Dirty Protest). Mae Lunn wedi gweithio’n helaeth gyda gwaith ysgrifennu newydd; cydsylfaenodd ŵyl ysgrifennu newydd Write Now yn Brockley Jack Theatre; dwy flynedd fel Pennaeth Prosiectau a Chynhyrchu Digwyddiadau yn y National Theatre yn Llundain; a Phennaeth Cynhyrchu presennol Ellie Keel Productions. Mae hefyd yn gweithio fel Adroddwr Straeon ar gyfer Read For Good, elusen sy’n gweithio gyda phlant a theuluoedd mewn Ysbytai ar hyd a lled y DU.            

Wyn Mason

Ymhlith gwaith ysgrifennu blaenorol Mason mae Rhith Gân / Song of Illusion (a enillodd y Fedal Ddrama yn yr Eisteddfod Genedlaethol yn 2015), Gwlad yr Asyn / Donkeyland, a The Lady Speaks in Welsh sydd i ddod, wedi’i hysbrydoli gan un o gymeriadau Shakespeare. Yn ddiweddar mae wedi sefydlu cwmni theatr annibynnol, Os Nad Nawr, gyda’r dramodydd Branwen Davies.

Mewn cysylltiad â Project Hush gan Matthew Bulgo gyda Manon Wyn Jones ac Yasuro Ito, 14 –25 Medi

Hannah Daniel

Mae Daniel yn awdur ac actor o Gaerdydd. Yn 2017, ysgrifennodd a chyfarwyddodd Daniel a Georgia Lee eu ffilm fer gyntaf Destination, a’r llynedd cawsant gyllid o Gronfa Beacons Ffilm Cymru/BBC Wales i ffilmio eu hail ffilm fer Burial/O Dad yn Deulu Dedwydd. Ar hyn o bryd mae’n datblygu drama gomedi wreiddiol, Cardiff is the Capital of the World, gyda Vertigo Films. Cafwyd première ei drama fer Eros (Cuntstruck) yn The Old Red Lion Theatre ym mis Mawrth 2019. Fel actor, mae ei rhannau yn y theatr yn cynnwys Road (Bloomsbury Theatre), a For All I Care (National Theatre Wales) ac ar y teledu, Hinterland a Keeping Faith. Mae wedi gwneud gwaith byrfyfyr gyda The Groundlings ac UCB Theatre yn Los Angeles.

Kristian Phillips

Mae Phillips yn awdur/actor o Bort Talbot. Cafodd ei ddrama gyntaf, Drift, ei hymchwilio a’i datblygu o dan gynllun Tyfu|Grow yn Theatr Clwyd a bydd yn cael ei chynhyrchu’n llawn yn 2020.

ARTISTIAID A CHWMNÏAU PRESWYL 

Archipelago

Mae Archipelago yn gwmni theatr cenedlaethol cydweithredol. Mae ei waith yn ymwneud â beth mae’n ei olygu i fod yn berson yn byw ar yr ynys fechan yma. Mae’r artistiaid sy’n rhan o’r cwmni wedi’u lleoli ar hyd a lled y wlad. Mae eu gwaith yn pontio genres, arddulliau a ffurfiau celf, ond yn unedig o dan faner gwaith gwleidyddol newydd, byw, sy’n cynnig noson dda iawn i’r gynulleidfa. Mae wedi ymrwymo i gynhwysiant, hygyrchedd ac ymgorffori cymunedau wrth galon eu harferion. Mae’r gwaith yn lleol ac yn genedlaethol; mewn sgwrs â’i gilydd a’r wlad. 

Francesca Goodridge a Dan Lloyd

Mae Francesca Goodridge yn actor, coreograffydd a chyfarwyddwr. Hyfforddodd yn y Liverpool Institute for Performing Arts (LIPA), mae wedi bod yn rhan o Gynllun Hyfforddi Theatr Clwyd Carne ar gyfer Cyfarwyddwyr yng Nghymru ac arferai fod yn Gyfarwyddwr Dan Hyfforddiant gyda The Other Room Theatre yng Nghaerdydd. Mae ei gwaith cyfarwyddo yn cynnwys The Crocodile (Cornerstone Theatre), BARK! The Musical (Gŵyl Fringe Caeredin), Adam, Eve and Steve (The Kings Head Theatre), Shout! The Mod Musical (The Royal Court Theatre, Lerpwl) a Secret The Musical (Epstein Theatre). Fel Cyfarwyddwr Cynorthwyol yn Theatr Clwyd, mae ei gwaith yn cynnwys A Christmas Carol, Pavilion, Wave Me Goodbye, Dick Whittington a The Importance of Being Earnest.

Mae Daniel Lloyd yn actor, cyfarwyddwr a cherddor. Cafodd ei fagu yn Rhosllannerchrugog a’i hyfforddi yn Ysgol Actio East 15. Fel actor, mae ei rannau yn y theatr yn cynnwys Eye of the Storm (taith yn y DU), The Commitments (Palace Theatre), Tom: The Tom Jones Musical (taith yn y DU), As You Like It (Cestyll Llwydlo a Stafford), Some Like It Hotter (taith yn y DU), Mods and Rox (The New Wolsey Theatre), a Spring Awakening (Theatr Genedlaethol Cymru/Elen Bowman). Ar gyfer Theatr Clwyd, mae ei rannau actio’n cynnwys Little Shop of Horrors, The Hub, The Taming of the Shrew, Animal Farm, a deuddeg panto roc a rôl yn olynol. Ar y teledu ef sy’n actio’r cymeriad Aled yn Rownd a Rownd ac mae wedi ymddangos yn Asra, Dau Dŷ a Ni, Tipyn o Stad, ac A470. Mae ei waith cyfarwyddo’n cynnwys The White Feather (Theatr na n’Og), a Shane (S4C) ac fel Cyfarwyddwr Cerdd, Rownd a Rownd Nadolig 2019, ASRA, Y Doniolis (S4C).

PRIDD

Mae PRIDD yn gwmni theatr newydd yng Nghymru sydd wedi cael ei ffurfio gan Alwen Blandford (RNCM) a Carys Jones (UEA). Magwyd y ddwy yn yr Wyddgrug cyn gadael i astudio a nawr maent wedi dod at ei gilydd i ddathlu eu profiad ar y cyd o gael eu magu wedi’u hamgylchynu gan ddiwylliant gwerin Cymru. Nod PRIDD yw adrodd straeon dwyieithog sy’n cynnwys traddodiad, iaith a cherddoriaeth Gymraeg. Fel rhan o’r cyfnod preswyl hwn, byddant yn datblygu eu darn theatr, Enya, stori wedi’i hysbrydoli gan y chwedl The Fire Bird.

Signdance Collective

Mae Signdance Collective yn gwmni teithiol amrywiol yn ddiwylliannol a sefydlwyd yn 2001 gydag artistiaid Byddar ac Anabl profiadol wrth y llyw. Cynhwysiant ac amrywiaeth yw sail y broses artistig. Yn 1987, arloesodd Signdance Theatre drwy uno theatr arwyddo, dawns a cherddoriaeth wreiddiol fyw. Ers 2001 maent hefyd wedi ymgymryd ag arferion cydweithredol rhyngwladol/cyfnewid diwylliannol. Mae Signdance Collective yn cynhyrchu ac yn teithio ei waith yn genedlaethol ac yn rhyngwladol. Mae The Turtle Trials yn ddatblygiad newydd mewn adrodd straeon drwy eu ffurfiau celf a’u harferion cyfranogol, gan gynnwys plant byddar a phlant sy’n clywed gyda a heb anabledd, a’u teuluoedd.