Mae Ysgoloriaethau Creadigol Weston Jerwood 2020-2022 yn lansio galwad am gynigion i fod yn Sefydliadau Cynnal i gefnogi Cymrodoriaethau creadigol, gyda’r nod o wella cynhwysiant ac amrywiaeth economaidd-gymdeithasol yn y sector celfyddydol a diwylliannol

Mae Jerwood Arts heddiw, 5ed Rhagfyr, yn cyhoeddi manylion Ysgoloriaethau Creadigol Weston Jerwood 2020-2022. Mae’r rhaglen hon, sy’n gweithio ar draws y Deyrnas Unedig, yn edrych am 50 o Sefydliadau Cynnal celfyddydol neu ddiwylliannol blaenllaw i wella cynhwysiant ac amrywiaeth economaidd-gymdeithasol yn y celfyddydau, gan gynnwys drwy greu 50 o Gymrodoriaethau creadigol blwyddyn o hyd, gyda chyflog.

Gan adeiladu ar lwyddiant a phrofiad y tri thro blaenorol y cynhaliwyd y rhaglen, bydd WJCB 2020-2022 am y tro cyntaf yn canolbwyntio ar newid sefydliadol oddi mewn i’r Sefydliadau Cynnal. Bydd y rhaglen yn gweithio mewn partneriaeth â sefydliadau celfyddydol neu ddiwylliannol sy’n barod i ehangu eu dull o weithio ym maes amrywiaeth wrth recriwtio a datblygu talent, a chynyddu eu gallu o ran cynhyrchu artistig a diwylliannol rhagorol.

Am y tro cyntaf, mae ceisiadau’n agored i unrhyw sefydliad celfyddydol neu ddiwylliannol sy’n cyflawni’r meini prawf, ac mae hynny bellach yn galw am ymrwymiad ar lefelau llywodraethu, artistig a gweithredol i ymwneud â’r rhaglen â’u Cymrawd. Bwriad y newidiadau yw annog sefydliadau i gofleidio ac ymwreiddio’r newidiadau diwylliannol sydd eu hangen er mwyn i Gymrodyr o gefndiroedd economaidd-gymdeithasol sydd wedi’u tangynrychioli yn y sector celfyddydol a diwylliannol ffynnu yn gynnar yn eu gyrfaoedd. Caiff Sefydliadau Cynnal llwyddiannus eu cynorthwyo i wireddu eu huchelgeisiau drwy gyfrwng rhaglen 18 mis o Newid Sefydliadol o dan arweiniad People Make It Work.

Mae gwybodaeth am sut i wneud cais i fod yn Sefydliad Cynnal bellach ar gael drwy borth ar wefan Jerwood Arts. Mae angen i geisiadau gan ddarpar Sefydliadau Cynnal gael eu cyflwyno erbyn 30 Ionawr 2020, a bydd y gwaith o recriwtio Cymrodyr, a gaiff ei wneud gan bob Sefydliad Cynnal, yn digwydd o fis Mai ymlaen. Bydd pob un o’r 50 o Gymrodoriaethau yn dechrau ym mis Medi 2020 ac yn para am 12 mis, ac wedi hynny bydd cymorth dros ‘gyfnod dilyniant’ i’r Cymrodyr.

Caiff rhaglen WJCB ei chyfarwyddo gan ymchwil a phrofiad helaeth Jerwood Arts yn cefnogi gyrfaoedd diwylliannol ac artistig. Gan ymateb i gychwyn i faterion gan gynnwys y defnydd cyffredin o interniaethau di-dâl ac arferion recriwtio gwael, ers 2010 bu’r rhaglen yn eirioli dros leisiau newydd ac yn hybu’r potensial ar gyfer newid cadarnhaol drwy rannu tystiolaeth o arferion gorau o ran recriwtio a datblygu talent.

Mae mynediad teg at waith yn y celfyddydau yn parhau i fod yn un o’r materion mwyaf brys sy’n wynebu’r sector celfyddydol a diwylliannol, wrth i bobl o gefndiroedd economaidd-gymdeithasol is barhau i fod wedi’u tangynrychioli’n sylweddol ymysg artistiaid a gweithwyr theatrau, gwyliau, orielau a sefydliadau celfyddydol o bob math yn y Deyrnas Unedig.

Y pedwerydd tro hwn i raglen WJCB gael ei gynnal fydd y mwyaf eto, ar ôl sicrhau o gymorth gan Raglen Trawsnewid Arweinyddiaeth Arts Council England, Sefydliad Garfield Weston, y Gronfa Gelf, Cyngor Celfyddydau Cymru, Creative Scotland a Sefydliad PRS, er mwyn gallu cynyddu maint y rhaglen i 50 a chynnig 10 o Sefydliadau Cynnal a Chymrodyr yn ychwanegol, gan ehangu i’r sector amgueddfeydd am y tro cyntaf. Caiff y rhaglen ei chynorthwyo gan dîm hyfforddiant, ymchwil a gwerthuso People Make It Work, Dr Dave O’Brien (Cymrawd y Canghellor mewn Astudiaethau Diwylliannol ym Mhrifysgol Caeredin), ac Annabel Jackson Associates Ltd.

Ym mis Gorffennaf 2019, cyhoeddodd Jerwood Arts a’r Bridge Group ddogfen ‘Cynhwysiant ac Amrywiaeth Economaidd-Gymdeithasol yn y Celfyddydau: Pecyn Cymorth i Gyflogwyr’. Mae’r canllaw ymarferol hwn yn cefnogi newid hirdymor ar draws y sector celfyddydol a diwylliannol drwy rannu gwybodaeth, darparu cyngor da, ac annog sefydliadau i ystyried sut mae elfennau’n croestorri wrth ystyried cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant. Mae’r canllaw’n cyfuno syniadau ymarferol o raglen Ysgoloriaethau Creadigol Weston Jerwood, ynghyd ag astudiaethau achos o blith Sefydliadau Cynnal blaenorol, ac ymchwil a chyngor arbenigol o sectorau eraill a gynhaliwyd gan y Bridge Group.

Meddai Lilli Geissendorfer, Cyfarwyddwr Jerwood Arts:

“Nod WJCB bob amser fu sicrhau bod pawb yn cael eu trin yn yr un modd ar draws y pwyntiau mynediad hynod gystadleuol ar ddechrau gyrfa i artistiaid, curaduron, cynhyrchwyr a gweithwyr creadigol rhagorol. Mae’n sicrhau bob gan bobl sydd â thalent, ond heb gefnogaeth ariannol, gyfle i lwyddo. Yn y rhaglen y tro hwn, rydym yn falch ein bod wedi denu cyllid ychwanegol er mwyn cynnig rhagor o Gymrodoriaethau mewn rhagor o leoedd ledled y Deyrnas Unedig, ac er mwyn ehangu i’r sector amgueddfeydd. Byddwn yn canolbwyntio gymaint ar weithio mewn partneriaeth â Sefydliadau Cynnal i greu newid hirdymor ag y byddwn ar y Cymrodyr unigol. Mae’r 110 o Sefydliadau Cynnal a’r 125 o Gymrodyr a fu’n rhan o’r rhaglen o’r blaen wedi dangos y ffordd inni, ac rydym yn eiddgar i gael cychwyn ar y rhaglen y tro hwn er mwyn cynorthwyo sefydliadau i ddarganfod cenhedlaeth newydd o ddarpar arweinwyr celfyddydol a diwylliannol. Gallant hefyd ddatblygu i fod yn eiriolwyr ac yn esiampl o’r newid diwylliannol a fydd yn sicrhau’r amrywiaeth, y cynhwysiant a’r gynrychiolaeth sydd eu hangen ar y sectorau celfyddydol a diwylliannol.”

Mae rhaglen Ysgoloriaethau Creadigol Weston Jerwood 2020-2022 wedi’i chynllunio a’i chynhyrchu gan Jerwood Arts. Caiff ei hariannu a’i chefnogi gan Gronfa Trawsnewid Arweinyddiaeth Arts Council England, Sefydliad Garfield Weston, y Gronfa Gelf, Cyngor Celfyddydau Cymru, Creative Scotland, British Council, Jerwood Arts a Sefydliad PRS.